EU 60 jaar logo

Europa,
wakosta?

Elk jaar wordt een Europese begroting opgesteld, met alle inkomsten en uitgaven. Die inkomsten komen uit taksen en bijdragen van de lidstaten. Dat geld krijgen ze terug in de vorm van diensten en subsidies. Het ene land al meer dan het andere.

Je denkt dat je jaarlijks ... betaalt aan de EU.

In werkelijkheid is het €112 per jaar.

...% van de deelnemers denkt dat dit minder is, ...% denkt dat dit meer is.
Berekening

Waarom 112 euro?

Hoe komen we nu aan dat bedrag van 112 euro? De berekening is niet zo vanzelfsprekend.

Zo mag je het geld dat Europa in Brussel aan personeel en gebouwen uitgeeft, niet meetellen. Ook de invoertaksen die de douane int in de havens van Antwerpen en Zeebrugge mogen niet meegerekend worden, omdat die rechtstreeks naar Europa gaan.

Als je al die inkomsten wel zou meerekenen, zou je denken dat België goed verdient aan Europa, maar we mogen ons niet rijk rekenen. Waarom? Dat legt professor Hendrik Vos (Universiteit Gent) uit aan Rob Heirbaut.

Andere landen

Hoe zit het met andere landen?

België betaalt dus meer aan de EU dan het terugkrijgt. EU-landen die in hetzelfde schuitje zitten, noemen we netto-betalers. Maar er zijn ook landen die meer krijgen dan ze betalen: de netto-ontvangers. Op deze kaart kan je nagaan welke EU-landen netto-betalers of -ontvangers zijn. En hoeveel ze op het einde van de rekening betalen of ontvangen.
  • € 112
    België is netto-betaler, het geeft geld aan Europa.
Totale bijdrage 146 000 000 000 EUR 146 miljard euro
Besteding

Waar gaat dat geld naartoe?

Waar wordt die 146 miljard euro nu aan uitgegeven? Europa investeert dit geld in duizenden grote en kleine projecten in alle 28 lidstaten. Dat geld komt terecht bij studenten, universiteiten, bedrijven, overheden, landbouwers...

Hoe bepaalt Europa wie dat geld krijgt? De EU heeft zich tegen het jaar 2020 een aantal doelen gesteld. De Unie steunt initiatieven die die helpen te realiseren.

Bijna de helft van de begroting (47%) gaat naar projecten die de economie duurzaam moeten doen groeien. Hiervan moeten zo veel mogelijk Europeanen beter en slimmer worden.

38,9% van het budget gaat naar steun voor landbouwers of het platteland. Veel kleinere percentages gaan naar de beveiliging van Europa en het gemeenschappelijke buitenlandbeleid. En 6% van het budget gaat ten slotte op aan de administratie van de Europese Unie.

Vind je dat Europa dit geld anders zou moeten besteden? Daarover kan je hieronder beslissen. Eerst leggen we nog even uit wat de verschillende uitgavenposten van de Europese Unie precies inhouden.

Begrippen

Een overzicht van de verdeling

Wil je weten wat deze begrippen betekenen? Klik op een grafiek voor meer informatie.
    Doe het zelf

    Zou jij het anders doen?

    Nu volgen een aantal vragen om de verdeling van je budget te kunnen inschatten. Op het einde kan je nog schuiven met het geld.
    Jouw informatie
    55
    leeftijd

    man

    ander

    vrouw
    1/5

    Hoe belangrijk vind je de Europese steunmaatregelen voor lidstaten?

    De EU geeft o.a steun aan regio’s met een grote achterstand om er de ontwikkeling en werkgelegenheid te stimuleren.
    niet belangrijk heel belangrijk
    2/5

    Hoe belangrijk vind je een duurzaam landbouw- en milieubeleid?

    39% van het EU-budget gaat op aan landbouwsteun. Daarmee wordt onder meer de voedselveiligheid verzekerd en wordt er ook voor gezorgd dat de landbouwers voldoende voedsel kunnen produceren.
    niet belangrijk heel belangrijk
    3/5

    Hoe belangrijk vind je de investeringen in veiligheid en burgerschap?

    Als gevolg van het algemene onveiligheidsgevoel en de huidige crisissen is het budget dat naar veiligheid gaat, de laatste jaren toegenomen.
    niet belangrijk heel belangrijk
    4/5

    Hoe belangrijk vind je een sterk bestuur en administratie van de EU?

    Zonder een sterk en degelijk bestuur draait de Unie niet. Nochtans beschikt de EU niet over een extreem groot team van ambtenaren. De 40.000 mensen die actief meedraaien in de administratie en het bestuur van de Unie zijn relatief beperkt, maar ze worden wel heel goed betaald.
    niet belangrijk heel belangrijk
    5/5

    Hoe belangrijk vind je de leidende rol van de EU in de wereld?

    Na de verkiezing van Trump als president van de VS, wordt vaak gezegd dat Europa nu uit haar schulp moet kruipen. Maar moet de EU wel een rol in de wereld hebben en bijspringen als andere landen in nood zijn.
    niet belangrijk heel belangrijk

    Zou jij het anders doen?

    Je hebt een aantal vragen beantwoord die je geholpen hebben bij de verdeling van jouw budget.

    Bekijk hieronder jouw resultaat. Klik op de balk voor meer informatie over het onderwerp.

    Jouw resultaat

    Jouw begroting

    Op basis van je vorige keuzes zie je hieronder de grafiek van jouw begroting. Je kan deze zelf nog aanpassen.

      Conclusie

      "Europa kost veel te veel", wordt vaak gezegd. Is dat wel zo? Er is ook vaak ruzie over het EU-budget, want elk land wil minstens evenveel geld terugkrijgen als het erin stopt. Sommige politici zeggen: "Haal het geld niet meer bij de lidstaten, zoek andere inkomsten." Dan komen we uit bij Europese belastingen: op CO2, financiële transacties (tobintaks)... Maar ook dat is nog voortdurend voer voor discussie.

      Anderen klagen dan weer dat het EU-budget niet groot genoeg is. Ze vragen meer geld om landen met hoge jeugdwerkloosheid te helpen. Ook de plannen rond een Europees leger zullen geld kosten, vandaag wordt hiervoor bijna geen geld vrijgemaakt. Een ander voorstel dat veel discussie met zich meebracht, is het idee om jongeren op hun 18e verjaardag een gratis Interrail-ticket te geven. "Geweldig idee", zeggen voorstanders. "Dat zou 2 miljard kosten", werpen tegenstanders op.

      Jouw mening

      Hoe denk jij hierover?

      Laat je stem horen door te antwoorden op de volgende vragen:

      Je hebt reeds geantwoord op deze vragen, dit is wat anderen hierover denken.

      Moeten alle 18-jarigen een gratis Interrail ticket krijgen, betaald door Europa?
      Zou Europa eigen belastingen moeten hebben?
      Europa geeft nu geen (of weinig) geld aan sommige zaken. Waar zou Europa dat wel moeten doen?

      Bedankt voor het invullen van de vragen!

      Wat is slimme en inclusieve groei?

      Het meeste geld wordt gepompt in de zogenoemde slimme en inclusieve groei van de Europese economie. En wie slim zegt, zegt onderwijs. Daarom geeft Europa studenten Erasmusbeurzen. Hierdoor konden al 152.000 Belgen in een ander Europees land gaan studeren. Maar Europa trekt ook geld uit om jonge werklozen, vaak zonder diploma, een opleiding te geven zodat ze werk kunnen vinden.

      Heel veel geld gaat ook naar wetenschappelijk onderzoek, zodat wetenschappers uit Europa samen onderzoek kunnen doen. Ook uit de pot van wetenschap komt de subsidie voor het Galileo-navigatiesysteem, de Europese tegenhanger van het Amerikaanse gps.

      Europa investeert ook miljarden om de grote transportwegen in Europa te verbeteren. Zo krijgt Vlaanderen 1,3 miljoen euro van Europa om tunnels zoals de Craeybeckxtunnel veiliger te maken. Maar het grootste deel van deze geldpot is bestemd voor nieuwe wegen en infrastructuur in de armste regio’s in Europa. Die zijn vooral in Centraal- en Oost-Europa te vinden, maar ook in het zuiden. Door hier geld in te pompen, wil Europa hun economische achterstand wegwerken.

      Wordt dit geld allemaal goed besteed? De Europese Rekenkamer doet elk jaar controles en schat dat ongeveer 4 à 5% van de subsidiepot niet volgens de regels wordt uitbetaald. De lidstaten en de Europese Commissie moeten er daarom beter op toezien wat er met het geld gebeurt.

      Duurzame groei: natuurlijke rijkdommen

      Moet Europa volledig in haar eigen voedselproductie kunnen voorzien? Daar is niet iedereen het over eens. De lidstaten zijn het er alleszins wel over eens dat voedsel veilig moet zijn, op een milieuvriendelijke manier geproduceerd moet worden en dat boeren een fatsoenlijk inkomen moeten krijgen. Maar niet alle boeren krijgen steun van Europa: het meeste geld gaat naar de veeteelt en akkerbouw. In Vlaanderen gaat het om zowat 22.000 bedrijven, die gemiddeld 9.000 euro inkomenssteun krijgen.

      Een deel van de Europese landbouwsteun gaat ook naar plattelandsontwikkeling. Hieronder vallen projecten om kleine landelijke gemeenten levendig te houden. Dat gaat heel breed: van de uitbouw van gemeenschapscentra tot de aanleg van fietsknooppuntenroutes.

      Bij Europa en landbouwsteun denken velen meteen aan overproductie. Dat was vroeger zeker het geval: hoe meer melk boeren produceerden, hoe meer steun ze kregen. Dat zorgde voor “boterbergen” en “melkplassen”. Vandaag is de steun losgekoppeld van de productie en zijn er bijna geen overschotten meer.

      Is het dan nog verantwoord om 39% van het Europese geld aan landbouw uit te geven? Om op deze vraag te kunnen antwoorden, mogen we niet vergeten dat boeren enkel geld van Europa krijgen en bijna niets meer van hun eigen regering. Daardoor geeft die 39% een vertekend beeld.

      Veiligheid en burgerschap

      De kleinste post van de begroting is die van veiligheid en burgerschap. Daarin zit onder meer het geld voor de bewaking van de buitengrenzen.

      Als gevolg van het algemene onveiligheidsgevoel en de crisissen waar de EU vandaag voor staat, gaat steeds meer geld naar veiligheid. In de begroting van 2017 is deze rubriek daardoor al goed voor 3% van het budget (tegenover 1,6 in 2015).

      Daarnaast geeft Europa ook geld aan burgerschap, aan projecten die de Europese eigenheid moeten stimuleren. Het Europees Solidariteitskorps van jonge vrijwilligers is daar een voorbeeld van, maar ook subsidies voor films, documentaires en televisieseries van Europese makelij vallen binnen deze uitgavenpost.

      Bestuur en Administratie

      Met administratie wordt het geld bedoeld dat gebruikt wordt om het leger van Europese ambtenaren, vertalers en tolken te betalen. Ook de lonen van parlementsleden, de commissarissen en de kosten van de gebouwen waarin zij vergaderen, worden betaald met dit budget.

      In Brussel, de Europese hoofdstad, werken 40.000 Europese ambtenaren. Dit lijkt enorm, maar ter vergelijking: bij de Vlaamse overheid zijn 41.000 mensen in dienst. Europese ambtenaren worden wel beter betaald en genieten bovendien belastingvoordelen. Daartegenover staan wel een aantal minpuntjes. Zij kunnen bijvoorbeeld niet genieten van de woonbonus als ze een huis kopen.

      Maar klagen mogen ze zeker niet. Europese topambtenaren zoals Europees president Donald Tusk of Commissievoorzitter Jean-Claude Juncker verdienen elk ruim 300.000 euro bruto per jaar, en dat is meer dan bijvoorbeeld Angela Merkel, François Hollande of Charles Michel.

      Opmerkelijk: het Europees parlement vergadert in Brussel en Straatsburg, en heeft zijn secretariaat in Luxemburg. Als alles op één plek zou gebeuren, zou Europa 120 miljoen euro besparen, per jaar!

      Europa in de Wereld

      De EU probeert op verschillende manieren een rol te spelen in de rest van de wereld. Ze doet dit onder andere door noodhulp te geven bij rampen in andere delen van de wereld. Geld vrijmaken bij de aardbeving in Haïti, de overstromingen in Bangladesh of de ebolacrisis in Afrika zijn hiervan concrete voorbeelden.

      Daarnaast geeft Europa ook geld aan ontwikkelingshulp en steunt zij haar onmiddellijke buren, zoals bijvoorbeeld Oekraïne en Turkije. Er gaan echter stemmen op om de hulp van deze laatste af te schaffen omdat Turkije minder en minder democratisch lijkt te worden.